Page 26 - การจัดและการผลิตรายการวิทยุกระจายเสียงเบื้องต้น

5-16 การจัดและการผลิตรายการวิทยุกระจายเสียงเบื้องต้น

อาชญากรรม ด้านความเหลื่อมลํ้าทางสังคม ด้านการศึกษา ด้านสุขภาพ ด้านความยากจน และด้านสิ่งแวดล้อม
ดงั นัน้ รายการขา่ ววทิ ยจุ งึ ตอ้ งมกี ารรายงานขา่ วใหค้ รอบคลมุ เหตกุ ารณท์ กุ ดา้ น สว่ นสภาพวฒั นธรรมนัน้ กเ็ ชน่ เดยี วกนั
วิถีชีวิต และรสนิยมของคนในสังคมเปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็ว เนื่องจากการสื่อสารที่ปราศจากพรมแดน ทำ�ให้คน
ยอมรับวัฒนธรรมของชาติอืน่ โดยเฉพาะวฒั นธรรมด้านความบนั เทิง วัฒนธรรมดา้ นอาหาร การกิน การแตง่ กาย ผูจ้ ดั
รายการข่าวจึงต้องตามกระแสความเปลี่ยนแปลงให้ทัน และมอบหมายให้ฝ่ายข่าวเสนอข่าวเกี่ยวกับเรื่องสังคมและ
วัฒนธรรมของชาติอื่น ตัวอย่างเช่น ข่าวเกี่ยวกับประเทศในกลุ่มอาเซียน ซึ่งแต่เดิมจะมีการรายงานข่าวจากประเทศ
มหาอำ�นาจมากกว่ากลุ่มประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ด้วยกัน แต่เมื่อมีการรวมกลุ่มเป็นสมาคมประชาชาติ
แห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (ASEAN) ก็จะมีการแลกเปลี่ยนข่าวสารระหว่างกันมากขึ้น

2.2 สภาพเศรษฐกิจ ผู้จัดรายการข่าวต้องศึกษาสภาวะทางเศรษฐกิจว่ามีการเปลี่ยนแปลงไปอย่างไร
และมผี ลกระทบตอ่ ผูฟ้ งั อยา่ งไร เชน่ การรายงานขา่ วเกีย่ วกบั ภาวะเศรษฐกจิ โลก เศรษฐกจิ ของสหรฐั อเมรกิ า เศรษฐกจิ
ของกลุ่มประเทศยุโรป ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจระดับมหภาคของไทย ข่าวเกี่ยวกับนโยบายด้านเศรษฐกิจ
ของรัฐบาล ข่าวความเคลื่อนไหวของเศรษฐกิจภาคเอกชน ธนาคาร สถาบันการเงิน ตลาดหลักทรัพย์ ฯลฯ ข่าวต่างๆ
เหล่านี้ต้องมีการรายงานให้ผู้ฟังได้รับรู้ เพื่อเตรียมพร้อมในการปรับตัวใช้ชีวิตให้เหมาะสมกับสภาพเศรษฐกิจ ในการ
นี้สถานีวิทยุกระจายเสียงกระจายเสียงจะต้องจัดหาผู้สื่อข่าวที่มีความรู้ ความเชี่ยวชาญด้านเศรษฐกิจมารายงานข่าว
หรือวิเคราะห์ข่าว

2.3 สภาพการเมอื ง การเมอื ง หมายถงึ การด�ำ เนนิ กจิ การตา่ งๆ ของประเทศโดยประชาชนมอบอ�ำ นาจให้
รฐั บาลท�ำ หนา้ ทบี่ รหิ ารประเทศ ทงั้ ในระดบั ชาตแิ ละในระดบั ทอ้ งถนิ่ กจิ การทรี่ ฐั บาลไดร้ บั มอบหมายอ�ำ นาจใหด้ �ำ เนนิ การ
ได้แก่ ด้านเศรษฐกิจ สังคม วัฒนธรรม การศึกษา สาธารณสุข ความยุติธรรม ความมั่นคงปลอดภัยของประเทศและ
ประชาชน และกิจการระหว่างประเทศ เป็นต้น กล่าวได้ว่า การเมืองเป็นเรื่องที่เกี่ยวพันกับคนทุกคนในสังคมตั้งแต่
เกิดจนตาย เป็นเรื่องของหน้าที่และสิทธิประโยชน์ต่างๆ ประชาชนจึงควรทราบถึงผลการดำ�เนินงานของรัฐบาลใน
ทุกๆ ด้าน ดังนั้น จึงต้องมีการรายงานข่าวเกี่ยวกับรัฐบาล การเลือกตั้ง รัฐสภา พรรคการเมือง ความขัดแย้งทางการ
เมือง รวมถึงการวิเคราะห์ วิพากษ์วิจารณ์ทางการเมือง เพื่อให้ประชาชนได้รับรู้สถานการณ์ทางการเมืองในขณะนั้น
ผู้สื่อข่าวการเมืองต้องเป็นผู้มีความรู้ในเรื่องการเมือง และกฎหมายเกี่ยวกับการเมืองเป็นอย่างดี

2.4 พฤติกรรมของผู้ฟัง กลุ่มผู้ฟังมีความสำ�คัญสำ�หรับรายการวิทยุทุกประเภท ถ้าไม่มีผู้ฟังหรือมี
จ�ำ นวนนอ้ ยรายการนนั้ กไ็ มส่ ามารถจดั ได้ หรอื จดั ไดไ้ มน่ านกต็ อ้ งหยดุ ไป โดยเฉพาะรายการของของสถานวี ทิ ยกุ ระจาย-
เสียงประเภทธุรกิจที่ต้องอาศัยอัตราผู้ฟัง (rating) เป็นฐานของการจัดรายการ โดยต้องมีการสำ�รวจพฤติกรรมของ
ผู้ฟังว่ามีการฟังรายการนั้นมากน้อยเพียงใด ฟังเวลาใด การจัดรายการข่าววิทยุก็ต้องมีการศึกษาพฤติกรรมของผู้ฟัง
ด้วยเช่นเดียวกัน จากการสำ�รวจของสำ�นักงานสถิติแห่งชาติ เกี่ยวกับจำ�นวนผู้ใช้สื่อวิทยุและโทรทัศน์ ประเภทของ
รายการที่ชอบ และช่วงเวลาที่เปิดรับสื่อ เมื่อปี 2551 พบว่า ผู้ที่ฟังรายการข่าววิทยุเป็นผู้สูงอายุ (60 ปีขึ้นไป) มาก
ที่สุด คือ ร้อยละ 65.2 และฟังในเวลา 04.00-10.00 น. มากที่สุด ข้อมูลเหล่านี้ ผู้จัดรายการข่าวต้องนำ�มาใช้ในการ
วางแผนจัดรายการข่าวให้สนองความต้องการของกลุ่มเป้าหมายมากที่สุด

2.5 สถานภาพของคู่แข่งขัน สภาพการแข่งขันของสื่อวิทยุกระจายเสียงกับสื่ออื่นๆ เช่น โทรทัศน์
หนังสือพิมพ์ ไม่ค่อยจะมีการแข่งขันสูงนัก มีเพียงการแข่งขันเรื่องเวลาหรือความรวดเร็วในการเสนอข่าว ส่วนการ
แข่งขันของสื่อวิทยุกระจายเสียงด้วยกันนั้น เป็นเรื่องของตลาดหรือผู้บริโภคของการกระจายเสียง (broadcast con-
sumers) ผู้จัดรายการข่าวต้องศึกษาว่าสถานีวิทยุกระจายเสียงอื่นๆ มีการจัดรายการข่าวอย่างไร และเป็นข่าวประเภท
ใด เช่น ข่าวการเมือง ข่าวสังคม ข่าวบันเทิง ใช้เทคนิคในการเสนอข่าวอย่างไร เช่น ข่าวอ่าน หรือเป็นการเล่าข่าวโดย
ผูท้ ีม่ ีความสามารถในการเล่าซึ่งเปน็ ทีร่ ู้จักกันโดยทัว่ ไป เพื่อทีจ่ ะหากลยทุ ธ์ใหม่ในการเสนอข่าวใหม้ ีความแตกต่างจาก
สถานีอื่น เป็นการดึงดูดผู้ฟังให้สนใจรายการข่าวของสถานีมากขึ้น