Page 18 - วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีการพิมพ์และบรรจุภัณฑ์
P. 18
11-8 วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีก ารพิมพ์และบรรจุภ ัณฑ์
1.2 การเกิดแ สงดว้ ยไ ฟฟ้า เป็นการใช้ไฟฟ้าในก ารกระตุ้นให้สารหรือวัตถุบางอย่างผ ลิตแ สงอ อกมา จึงเรียก
การเกิดแสงวิธีนี้ว่า “การเปล่งแสงด้วยไฟฟ้า (electroluminescence)” ตัวอย่างข องแ หล่งกำ�เนิดแ สงที่ผลิตแสงโดย
อาศัยไฟฟ้า เช่น ไดโอดเปล่งแสง (light-emitting diode: LED) มีสารกึ่งต ัวนำ�เป็นอ งค์ป ระกอบ หลอดไฟซีนอนมี
แก๊สซ ีนอนบ รรจุอ ยู่ภ ายในห ลอด หลอดไฟเมทัล แ ฮไลด์ (metal halide lamp) มีไอข องป รอทแ ละไอข องส ารประกอบ
โลหะแฮไลด์อยู่ภ ายในห ลอด สารก ึ่งต ัวนำ�และแก๊สป ระเภทต ่างๆ ที่ก ล่าวม า เป็นต ัวอย่างของส ารที่เมื่อได้ร ับกระแส
ไฟฟ้าท ี่ม ีศ ักย์ไฟฟ้าส ูงพ อ สามารถให้แ สงอ อกม าได้ สำ�หรับต ัวอย่างข องแ หล่งก ำ�เนิดแ สงท ี่ผ ลิตแ สงโดยอ าศัยไฟฟ้าท ี่
มีใช้ในทางการพ ิมพ์ เช่น ไดโอดเปล่งแ สงในเครื่องพ ิมพ์อ ิเล็กโทรโฟโตกราฟี หลอดไฟซ ีนอนในเครื่องกราดภาพ และ
หลอดไฟเมทัล แฮไลด์ในเครื่องฉ ายแ สงแม่พิมพ์
ภาพท ี่ 11.3 ตัวอยา่ งห ลอดไ ดโอดเปลง่ แสง
หมายเหตุ: ภาพที่ 11.3 เป็นภาพส ี ดูภ าพได้ที่ภ าคผ นวกภ าพสีท ้ายเล่ม หน้า 5
ทีม่ า: Wikipedia. Light -emitting diode. Retrieved September 7, 2006 from the World Wide Web: http://en.wikipedia.org/wiki/
LED
1.3 การเกิดแสงด้วยโฟตอน เป็นการใช้โฟตอนในการกระตุ้นให้สารหรือวัตถุบางอย่างผลิตแสงออกมาจึง
เรียกก ารเกิดแ สงวิธีนี้ว่า “การเปลง่ แ สงด้วยโฟตอน (photoluminescence)” แหล่งก ำ�เนิดแ สงประเภทน ี้ที่ใช้ก ันทั่วไป
คือ หลอดไฟฟ ลูอ อเรสเซนซ์ (fluorescent lamp) ภายในข องหลอดไฟประเภทน ี้บ รรจุด้วยไอป รอทความดันตํ่า และ
มีสารวาวแ สง (fluorescent substance) หรือสารเรืองแ สง (phosphor) เคลือบอ ยู่ที่ผิวด ้านในข องห ลอดไฟ เมื่อจ่าย
กระแสไฟฟ้าใหแ้ กห่ ลอดไฟ อิเล็กตรอนจ ะก ระตุ้นใหป้ รอทป ล่อยโฟต อนในร ูปข องร ังสอี ัลตราไวโอเลตอ อกม า จากน ั้น
รังสีอัลตราไวโอเลตก ็จะไปกระตุ้นให้สารว าวแสงหรือส ารเรืองแสงเปล่งแสงผ ่านออกมายังผ ิวด ้านนอกข องห ลอดไฟ
