Page 15 - ประวัติศาสตร์การเมืองและเศรษฐกิจไทย
P. 15
การเมืองและเศรษฐกิจไทย พ.ศ. 2475-2500 7-5
เรื่องท่ี 7.1.1
การเมืองระบอบประชาธิปไตย: การประนีประนอมและความขัดแย้ง
การเปลยี่ นแปลงการปกครอง เมอ่ื 24 มถิ ุนายน พ.ศ. 2475 มีผลตอ่ ประวตั ิศาสตรก์ ารเมืองการ
ปกครองของประเทศเป็นการน�ำประเทศเข้าสู่ระบอบประชาธิปไตย โดยระยะแรกของการเปลี่ยนแปลง
สภาพการเมืองการปกครองอยู่ระหว่างการปรับตัวของทุกฝ่ายในการน�ำประเทศเข้าสู่ระบอบการปกครอง
แบบใหม่
การสถาปนาระบอบประชาธิปไตย
คณะราษฎรได้เปล่ียนแปลงการปกครองของประเทศจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์มาเป็น
การปกครองในระบอบประชาธิปไตย เปน็ การเปลย่ี นแปลงอ�ำนาจอธิปไตย ท่ีเปน็ อำ� นาจสงู สุดของรฐั จาก
พระมหากษัตริย์มาสู่ราษฎร คณะราษฎรได้เผยแพร่ความรู้เก่ียวกับอ�ำนาจอธิปไตยทันทีท่ีเปลี่ยนแปลง
การปกครอง ดงั ปรากฏในประกาศของคณะราษฎร ฉบบั ที่ 1 วา่ “ราษฎรทง้ั หลายพงึ รเู้ ถดิ วา่ ประเทศเราน้ี
เปน็ ของราษฎร ไมใ่ ชข่ องกษตั รยิ ต์ ามทเ่ี ขาหลอกลวง”1 นอกจากนยี้ งั มกี ารก�ำหนดเจา้ ของอำ� นาจอธปิ ไตย
ไวใ้ นพระราชบัญญตั ธิ รรมนูญการปกครองแผน่ ดนิ สยามช่วั คราว พ.ศ. 2475 มาตรา 1 ระบุวา่ “อำ� นาจ
สงู สดุ ของประเทศนนั้ เปน็ ของราษฎรทง้ั หลาย”2 และเมอื่ มกี ารประกาศใชร้ ฐั ธรรมนญู แหง่ ราชอาณาจกั รสยาม
พ.ศ. 2475 ก็ยงั ตอกย�้ำในมาตรา 2 ว่า “อ�ำนาจอธปิ ไตยย่อมมาจากปวงชนชาวสยาม พระมหากษัตรยิ ์
ผเู้ ปน็ ประมขุ ทรงใชอ้ �ำนาจนน้ั แตโ่ ดยบทบญั ญตั แิ หง่ รฐั ธรรมนญู น”้ี 3 การระบไุ วใ้ นรฐั ธรรมนญู เชน่ น้ี แสดง
ถึงเจตจ�ำนงว่าอ�ำนาจเปน็ ของประชาชนอยา่ งแทจ้ รงิ
นอกจากการกำ� หนดใหอ้ ำ� นาจอธปิ ไตยเปน็ ของราษฎรหรอื ประชาชนแลว้ สง่ิ ทค่ี ณะราษฎรตอ้ งการ
เปลี่ยนแปลงคือ การมีรัฐธรรมนูญเป็นกฎหมายสูงสุดของประเทศ และเป็นการท�ำให้ระบบกฎหมายอยู่
เหนอื องคพ์ ระมหากษัตริย์ รฐั ธรรมนญู จึงมีความสำ� คญั ตอ่ การเปล่ียนแปลงการปกครอง ดังที่คณะราษฎร
มีค�ำกราบบงั คมทลู รัชกาลที่ 7 ว่า “คณะราษฎรไม่ประสงคจ์ ะแย่งชงิ ราชสมบตั ิแตอ่ ยา่ งใด ความประสงค์
อนั ยิ่งใหญก่ ็เพือ่ จะให้มรี ฐั ธรรมนูญการปกครองแผ่นดิน”4
ดังนั้น ในการเปลี่ยนแปลงการปกครองผู้แทนคณะราษฎรได้เข้าเฝ้ารัชกาลที่ 7 ในวันท่ี 26
มิถุนายน 2475 ณ วังสุโขทัย พร้อมน�ำร่างกฎหมาย 2 ฉบับ คือ พระราชก�ำหนดนิรโทษกรรมและ
พระราชบญั ญตั ธิ รรมนญู การปกครองแผน่ ดนิ ซงึ่ รชั กาลที่ 7 ทรงลงพระปรมาภไิ ธยกฎหมายนริ โทษกรรม
1 “ประกาศของคณะราษฎร ฉบับท่ี 1” ใน ชยั อนนั ต์ สมทุ วณิช และขัตติยา กรรณสตู ร, เอกสารการเมืองการปกครอง
ไทย (พ.ศ.2432เเเ4รรร1ือ่ือ่่อื 7งงง-เเเ2ดดด4ยีียีย7ววว7กกก)ัันนนั (,,,ก111ร777ุง921เ.ท.. พฯ: สมาคมสงั คมศาสตรแ์ หง่ ประเทศไทย, 2532), 168.
