Page 22 - ทฤษฎีและการวิจารณ์ภาพยนตร์
P. 22
7-12 ทฤษฎีและการวิจารณ์ภาพยนตร์
เรื่องที่ 7.1.2
บริบทด้านการศึกษาภาพยนตร์
ความเปล่ียนแปลงของบรบิ ทตา่ งๆ จากยุคเรม่ิ แรกของภาพยนตรม์ าถึงราวทศวรรษ 1970 ส่งผล
ใหเ้ กิดวิชา “ภาพยนตรศ์ ึกษา” (Film Studies) ขนึ้ มาอย่างจรงิ จังในราวทศวรรษ 1970 โดยแยกออกมา
เป็นแขนงวิชาที่ถูกสอนกันในมหาวิทยาลัยและวิทยาลัยของยุโรป และอเมริกา (Corrigan and White,
2004) อยา่ งไรกต็ าม การทำ� ความเขา้ ใจแนวคดิ ทฤษฎภี าพยนตรม์ คี วามจำ� เปน็ ตอ้ งเขา้ ใจ “บรบิ ท” ตา่ งๆ
รวมท้ังบรบิ ทด้านการศกึ ษาภาพยนตร์ ซึ่งมคี วามเปลีย่ นแปลงทส่ี ำ� คัญดังน้ี
1) ความเปล่ยี นแปลงดา้ นกระบวนทัศน์ด้านสื่อและศิลปะ มาสูก่ ระบวนทศั นใ์ นเชงิ วิชาการ ใน
ยคุ แรกเรม่ิ ดังทีน่ กั ศกึ ษาได้ศกึ ษามาต้งั แต่หน่วยท่ี 1-6 จะเหน็ วา่ การพจิ ารณาภาพยนตร์จะมีแกน่ กลาง
อยูห่ ลายประการ (Corrigan and White, 2004) เช่น การมองภาพยนตรว์ า่ เป็นสอ่ื สมัยใหม่ทีใ่ ห้ความ
บันเทิงแก่คนในเมือง การเป็นศิลปะแขนงที่เจ็ด และนักวิจารณ์บางสายก็มองไปถึงว่าการไปดูหนังคือ
ปรากฏการณ์ทางสงั คมประเภทหนึ่ง คำ� ถามที่เกีย่ วข้องกบั ทฤษฎแี ละการวจิ ารณ์ภาพยนตรม์ ักจะม่งุ เน้น
ไปท่ี
• อะไรคอื ธรรมชาติเฉพาะของสือ่ ภาพยนตร์
• ภาพยนตรเ์ ป็นศลิ ปะหรอื ไม่
• ภาพยนตร์เกยี่ วขอ้ งกับภาพถ่าย ภาพเขียน ละครเวที เพลง และศลิ ปะอื่นๆ อย่างไร
• ความรับผิดชอบแรกของภาพยนตรค์ ือการเลา่ เร่อื งใช่หรือไม่
• ภาพยนตรม์ ีความสัมพันธก์ บั โลกจริงอย่างไร
• ภาพยนตรม์ บี ทบาทอย่างไรในโลกสมยั ใหม่
• อะไรคือธรรมชาตขิ องคนดใู นการเขา้ ถงึ ภาพยนตร์
แต่หลงั จากทศวรรษ 1970 ทฤษฎีภาพยนตร์ถูกมองว่าเป็นสาขาวิชาการแขนงหน่ึง ท้ังน้ีเพราะ
บริบทแวดล้อมดังท่ีกล่าวไว้ในเรื่องท่ี 7.1.1 ส่งผลให้เกิดการปรับเปลี่ยนกระบวนทัศน์ทางวิชาการหลาย
แขนงโดยเฉพาะอยา่ งยงิ่ ในสหรฐั อเมรกิ าและยโุ รป (Corrigan and White, 2004) การพฒั นาแนวคดิ ของ
หลายสำ� นกั ไดห้ นั มามองสอื่ ภาพยนตร์ในฐานะที่อาจจะส่งผลอย่างใดอย่างหนึ่งต่อสังคม และในฐานะที่
เป็นส่ือส�ำคัญของโลกสมัยใหม่ ดังนั้น แนวคิดทฤษฎีของส�ำนักต่างๆ ท้ังสังคมวิทยา มานุษยวิทยา
วรรณคดี การละคร จติ วทิ ยา ปรัชญา ภาษาศาสตร์ รฐั ศาสตร์ เศรษฐศาสตร์ และการสื่อสาร ไดห้ ยิบยก
ภาพยนตร์ข้ึนมาเป็น “สาระสำ� คญั ” อันเป็นปรากฏการณข์ องสงั คมสมยั ใหม่ ดงั นน้ั ภาพยนตรจ์ งึ ถูกยก
สถานะขนึ้ มาเปน็ แขนงวชิ าการเต็มรปู แบบ
