Page 21 - ปรัชญาการเมือง
P. 21
พนั ธะทางการเมือง 8-11
เร่ืองท่ี 8.1.2
ลักษณะและรูปแบบของพันธะทางการเมือง: ความแตกต่างระหว่าง
พันธะทางการเมืองกับแนวคิดคุณธรรมและมนุษยธรรม
มคี �ำถามว่า ทำ� ไมมนษุ ย์จึงมพี ันธะทางการเมือง
ค�ำตอบและเหตผุ ลประการแรกกค็ อื กลวั การถกู ลงโทษจากฝา่ ยรัฐและกลวั ถึงผลทีจ่ ะเกิดตามมา
หากไมป่ ฏบิ ตั ติ ามระเบยี บแบบแผนและกฎเกณฑท์ ผี่ คู้ นสว่ นใหญข่ องสงั คมการเมอื งยดึ ถอื ใหค้ วามเคารพ
และเชอ่ื ฟงั ปฏิบตั ิกัน
ค�ำตอบและเหตุผลประการตอ่ มา มคี วามคิดว่าหากไม่มีกฎหมายเสียแลว้ หรือในกรณีทกี่ ฎหมาย
ไม่สามารถมีผลบังคับใช้จะก่อให้เกิดความเสียหาย น�ำไปสู่ความสูญเสีย ผู้คนมีชีวิตที่ตกอยู่ในสภาวะ
อันตราย ด้วยเหตดุ ังกลา่ วทางเลอื กในการมีการปกครองด้วยระบอบเผด็จการหรอื ผปู้ กครองท่เี ปน็ ทรราช
มอี ำ� นาจในลกั ษณะเบด็ เสรจ็ เดด็ ขาดจงึ เปน็ สภาวะทนี่ า่ พงึ ประสงคม์ ากกวา่ การตกอยใู่ นสภาวะอนาธปิ ไตย5
สำ� หรบั พนื้ ฐานของการเกดิ ขนึ้ และสามารถด�ำรงอยรู่ อดเปน็ ชมุ ชนการเมอื ง สงั คมการเมอื งและรฐั
ทั้งรูปแบบโบราณและสมัยใหม่ล้วนแล้วแต่ต้องได้รับความเช่ือฟัง การสนับสนุน ความจงรักภักดี ความ
สวามิภักด์ิและความยินยอมจากประชาชนท้ังส้ิน ส่ิงเหล่านี้คือพันธะทางการเมืองท่ีเกิดข้ึนและเห็นได้ใน
ทกุ ชมุ ชนการเมอื ง ในขณะทที่ างดา้ นของผปู้ กครองหรอื ตวั รฐั เองจะตอ้ งมคี วามชอบธรรมทใ่ี ชเ้ ปน็ ตวั เชอื่ ม
โยงถึงการมีพันธะทางการเมืองของประชาชน ท่ีรัฐเองต้องอ้างถึงการมีสิทธิอ�ำนาจ (authority) มีความ
ชอบธรรม (legitimacy) ในฐานะของการเป็นตัวแทนของประชาชนในการออกกฎหมาย การบังคับใช้
กฎหมายและหนา้ ทใ่ี นการปกครอง ทำ� ใหต้ วั ของผปู้ กครองเองหรอื รฐั จำ� เปน็ ตอ้ งมคี ณุ สมบตั แิ ละคณุ ลกั ษณะ
พเิ ศษทมี่ าอธบิ ายสนบั สนนุ ความพเิ ศษและความเหนอื กวา่ (privilege) ไมว่ า่ จะอยใู่ นรปู ของคณุ ธรรมเปน็
เรื่องของก�ำลงั ความเข้มแขง็ ความกลา้ หาญ ความยุติธรรม ความรู้ ความซอ่ื สัตย์และดำ� เนนิ การปกครอง
เพอื่ ประโยชนส์ ขุ ของประชาชน หรอื คณุ ธรรมทไ่ี ดม้ าจากชาตติ ระกลู เชน่ กำ� เนดิ และสบื เชอื้ สายมาจากตระกลู
ผู้ดีสูงศกั ดิ์ (nobility) รบั สทิ ธิอ�ำนาจมาจากเทพเจา้ และพระเจ้า เป็นผู้ที่ไดร้ บั การอบรมเลย้ี งดูและมีการ
ศกึ ษาทีด่ ีหรอื แม้คณุ สมบตั ใิ นเรือ่ งความร�่ำรวยมั่งคัง่ ในทางทรัพยส์ มบัติ
อยา่ งไรกต็ ามความคดิ ในเชงิ คณุ ธรรม มนษุ ยธรรมและศลี ธรรมทบี่ คุ คลผนู้ น้ั มตี อ่ บคุ คลอน่ื ในสงั คม
การเมอื งและเพอื่ นมนษุ ยใ์ นรปู ของพนั ธะทางศลี ธรรม (moral obligation)6 กบั ความสมั พนั ธก์ บั แผน่ ดนิ
5 Richard Bellamy. (1996). Socrates and Locke on Political Obligation. in A Textual Introduction to
Social and Political Theory (pp. 1-2). Edited by Richard Bellamy & Angus Ross. Manchester: Manchester Uni-
versity Press. อยา่ งไรก็ตามแม้ว่าสงั คมการเมืองจะเกิดความสงบสุข แต่ยงั มีคำ� ถามตามมากค็ อื ความสงบสขุ นั้นสร้างใหเ้ กิดความ
ยตุ ิธรรมแกป่ ระชาชนตามมาหรือไม่ เพราะสงั คมการเมืองทีอ่ ยกู่ ันอยา่ งสงบน้ันอาจเปน็ สงั คมการเมืองท่ปี ราศจากและมองข้ามเร่อื ง
ความยุตธิ รรมได ้
6 เป็นเร่ืองของหลกั การพนื้ ฐานเบ้ืองตน้ ในการอาศัยอยูร่ ว่ มกบั ผอู้ นื่ ในสังคม เปน็ สิง่ ทผ่ี ู้คนในสังคมปฏิบตั ติ อ่ กัน (moral
requirement) ตวั อย่างเช่น ไมฆ่ ่าหรอื ทำ� รา้ ยผอู้ นื่ ไมข่ โมยทรัพยส์ นิ ของผู้อ่ืน
