Page 58 - ประวัติศาสตร์การเมืองและเศรษฐกิจไทย
P. 58
7-48 ประวัตศิ าสตรก์ ารเมอื งและเศรษฐกิจไทย
การควบคมุ กองทพั บก และเปน็ ผนู้ ำ� ทางการทหารทมี่ ภี าพลกั ษณท์ ดี่ กี วา่ ภาพลกั ษณข์ องพลตำ� รวจเอกเผา่
ศรยี านนท1์ 07 โดยมผี ลประโยชนท์ างเศรษฐกจิ จากสำ� นกั งานกองสลาก รฐั วสิ าหกจิ สงั กดั กระทรวงกลาโหม
และบริษัทเอกชนจ�ำนวนไม่น้อยกว่า 18 บริษัท โดยกลุ่มการเมืองของพลเอกสฤษด์ิ ธนะรัชต์ยังได้ไป
ผกู โยงกบั เครอื ขา่ ยธรุ กจิ ตา่ งๆ ผา่ นการเขา้ ไปดำ� รงตำ� แหนง่ ในบรษิ ทั ตา่ งๆ กลมุ่ ของพลเอกสฤษดิ์ ธนะรชั ต์
นน้ั ประกอบดว้ ย จอมพลถนอม กติ ตขิ จร และพลโทประภาส จารเุ สถยี ร108 ทจี่ ะมบี ทบาททางการเมอื งใน
เวลาต่อมา
การต่อต้านรัฐบาลจอมพล ป. พิบูลสงคราม
การข้ึนมามีอ�ำนาจอีกคร้ังของจอมพล ป. พิบูลสงคราม ไม่ได้เป็นรัฐบาลที่บริหารราชการอย่าง
ราบร่ืน ตลอดช่วงระยะเวลาในการบริหารงานในต�ำแหน่งนายกรัฐมนตรีของจอมพล ป. พิบูลสงคราม
มกี ารตอ่ ตา้ นจากกลมุ่ ตา่ งๆ ทงั้ ในรปู แบบของการกอ่ การกบฏหลายครงั้ โดยเฉพาะในชว่ ง พ.ศ. 2491-2494
ดังน้ี
กบฏเสนาธิการ เป็นการต่อต้านคณะรฐั ประหาร พ.ศ. 2490 ภายในกองทพั บกเอง เกิดขนึ้ เมอ่ื 1
ตุลาคม พ.ศ. 2491 โดยมีปัจจัยหลัก 2 ประการที่น�ำมาสู่การเคล่ือนไหวของกลุ่มกบฏ คือปัจจัยภายใน
กองทพั เก่ียวกบั ดุลอำ� นาจในกองทัพบก และปัจจยั ทางดา้ นความคดิ ท่มี ีผลใหเ้ กดิ การเคล่อื นไหว109
ปจั จยั ภายในกองทพั ดา้ นดลุ อำ� นาจในกองทพั บก หลงั การยดึ อำ� นาจ คณะรฐั ประหารประนปี ระนอม
กบั บรรดานายทหารระดบั ผบู้ งั คบั บญั ชาในขณะนน้ั โดยมกี ารตงั้ ตำ� แหนง่ ผบู้ ญั ชาการทหารแหง่ ประเทศไทย
ขึ้น แล้วให้จอมพล ป. พิบูลสงครามรับต�ำแหน่ง แต่ก็ยังคงให้พลเอกอดุล อดุลเดชจรัส ด�ำรงต�ำแหน่ง
ผู้บัญชาการทหารบกต่อไป โดยคณะรัฐประหารมิได้ปลดออกจากต�ำแหน่งแต่อย่างใดแม้ว่าพลเอกอดุล
อดุลเดชจรัสจะอยู่ฝ่ายการเมืองตรงข้ามในช่วงหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 ก็ตาม อีกทั้งนายทหารในกลุ่ม
คณะรัฐประหารมิได้รับต�ำแหน่งสูงมากนักและยังต้องอาศัยการประสานกับทหารฝ่ายอื่นอยู่ไม่น้อยในการ
ควบคมุ ก�ำลัง โดยทย่ี ังไมม่ อี �ำนาจเต็มท่ีในกองทัพบกแต่อย่างใด110
ส่วนปัจจัยทางด้านความคิด เกิดจากบรรดานายทหารกลุ่มอ่ืนเร่ิมแสดงความไม่พอใจ
คณะรัฐประหาร เนื่องจากนายทหารที่มีบทบาทส�ำคัญในคณะรัฐประหารได้มีข่าวพัวพันการทุจริต มีข่าว
ในด้านลบต่างๆ เช่น ข่าวอ้ือฉาวเก่ียวกับเงินรูปีของพลเรือโทกาจ กาจสงคราม รวมถึงการท่ีพลโทผิน
ชุณหะวัณเข้าไปควบคุมองค์การทหารผ่านศึก และเริ่มเข้าไปพัวพันกับสัมปทานและการแสวงหา
ผลประโยชน์ สง่ิ เหลา่ นก้ี อ่ ใหเ้ กดิ ความไมพ่ อใจมากขน้ึ วา่ คณะรฐั ประหารกม็ งุ่ แสวงหาผลประโยชนเ์ ชน่ กนั
นอกจากนมี้ กี ารผลกั ดนั แนวคดิ ทหารอาชพี คอื ทหารจะตอ้ งปฏบิ ตั ภิ ารกจิ ทจี่ ำ� เปน็ ของฝา่ ยทหาร และตอ้ ง
107 ปยิ นาถ บุนนาค, ประวตั ิศาสตร์ไทยสมยั ใหม่ (ตงั้ แต่การทำ� สนธิสญั ญาเบาว์ริง ถึง “เหตกุ ารณ์ 14 ตลุ าคม” พ.ศ.
2516), 2401.0 8
กุลลดา เกษบญุ ชู มด้ี , การเมืองไทยในยคุ สฤษด์ิ-ถนอม ภายใต้โครงสรา้ งอ�ำนาจโลก, 19-21.
109 สุธาชัย ยิ้มประเสรฐิ , แผนชิงชาติไทย, 153.
110 เร่อื งเดยี วกนั , 155.
