Page 47 - การวางแผน การออกแบบ และการผลิตสื่อชุมชน
P. 47
การใชแ้ ละพฒั นาส่อื บคุ คลและเครอื ข่ายการสอื่ สารเพอ่ื การพัฒนาชุมชน 12-37
ส่วนค�ำว่า “การสื่อสาร” จะหมายถึง การมุ่งเน้นการส่งต่อข้อมูลข่าวสารจากผู้ส่งสารสู่ผู้รับสาร
ผา่ นทางชอ่ งทางการสอ่ื สาร เพอ่ื เปา้ หมายคอื การสรา้ งความเขา้ ใจรว่ มกนั หากการสอื่ สารสำ� เรจ็ กจ็ ะทำ� ให้
ผสู้ ง่ สารและผ้รู ับสารเข้าใจตรงกัน
เมอื่ นำ� คำ� สองคำ� มารวมกนั คอื “เครือข่ายการส่ือสาร” จะหมายถงึ “การรวมตัวกันของผู้คนโดย
มุ่งเน้นมิติด้านการส่ือสาร หรือการส่งต่อแลกเปลี่ยนข่าวสารเป็นหลักเพ่ือให้เกิดการเช่ือมโยงและท�ำ
หน้าที่ร่วมกัน” ซึ่งกจ็ ะตรงกับแนวคิดของเครอื ขา่ ยทีว่ ่า การรวมตวั กนั จะตอ้ งอาศยั “การส่อื สาร” เพื่อ
เชอ่ื มโยง นบั ตงั้ แตก่ ารใชส้ อ่ื บคุ คล สอื่ มวลชน และแมก้ ระทง่ั สอื่ ใหม่ จนกลายเปน็ สงั คมเครอื ขา่ ย (network
society)
ดงั นน้ั เมอ่ื จะพจิ ารณาถงึ “เครอื ขา่ ยการสอ่ื สาร” จงึ จะตอ้ งมงุ่ เนน้ มติ กิ ารสอื่ สารเปน็ หลกั วา่ ภาย
ใตเ้ ครือข่ายหน่ึงๆ ท่ีจะศึกษาน้นั จะมลี ักษณะของการส่อื สารได้อยา่ งไร
- ใครคอื ผูส้ ่งสารในเครือขา่ ย
- ใครคอื ผู้รบั สาร
- เนื้อหาการสือ่ สารเป็นอย่างไร
- เครื่องมือการสอ่ื สารทีจ่ ะใช้รวมตวั กันคอื อะไร
- ทศิ ทางการสอ่ื สารเป็นอย่างไร บนลงลา่ ง ลา่ งข้นึ บน หรือแนวระนาบ
- การสอ่ื สารมคี วามถ่หี รือความบ่อยคร้งั อย่างไร
- ปัจจยั อะไรท่ที �ำใหก้ ารสือ่ สารในเครือขา่ ยประสบความส�ำเรจ็ หรอื เข้มแข็ง
เกณฑด์ งั กลา่ วข้างต้นอาจเปน็ มาตรวดั ที่ส�ำคญั ในการศึกษาเรอื่ ง เครอื ขา่ ยการสอ่ื สาร และส่งผล
ต่อการท�ำใหเ้ ครือขา่ ยมคี วามเขม้ แข็ง และย่งั ยืน
2. ความส�ำคัญของเครือข่ายการสื่อสาร
เครอื ข่ายการสือ่ สารมคี วามส�ำคญั โดยพิจารณาจากระดบั เบ้ืองต้นไปจนถึงระดบั สูง ดังตอ่ ไปน้ี
1) เครอื ขา่ ยการสอื่ สารมคี วามสำ� คญั ในการเชอื่ มรอ้ ยผคู้ นเขา้ ดว้ ยกนั ทำ� ใหค้ นทม่ี าจากตา่ งแหง่
ตา่ งทต่ี า่ งรวมตวั กนั เปน็ หนงึ่ เดยี วภายใตเ้ ปา้ หมายเดยี วกนั ได้ โดยเฉพาะอยา่ งยงิ่ การรวมตวั กนั ของเครอื
ขา่ ยอนิ เทอรเ์ น็ตสามารถรวมตวั ของคนทีต่ า่ งเวลาตา่ งสถานที่เขา้ ด้วยกัน
2) เครือข่ายการสื่อสารมีความส�ำคัญในการส่งข่าวสารและแลกเปล่ียนข่าวสาร อีกทั้ง ยังท�ำให้
เกดิ การกระจายขอ้ มลู ขา่ วสารตา่ งๆ โดยเฉพาะอยา่ งยง่ิ การน�ำความรนู้ น้ั ไปใชใ้ นการด�ำเนนิ กจิ กรรมตา่ งๆ
เชน่ การสง่ ต่อความรดู้ ้านสขุ ภาพ การเกษตร สง่ิ แวดลอ้ ม ผ่านเครอื ขา่ ยการสอื่ สาร
3) เครอื ขา่ ยการสอ่ื สารมคี วามสำ� คญั ในดา้ นจติ ใจ หมายถงึ เครอื ขา่ ยการสอื่ สารจะชว่ ยในการสรา้ ง
ความร้สู กึ รว่ มกนั ความเปน็ อนั หนง่ึ เดยี วกันของผคู้ นในเครือขา่ ย สง่ิ เหล่าน้ีจะทำ� ไดด้ ดี ว้ ยการใชส้ โลแกน
การใช้ค�ำขวัญ การปลกุ ใจและการสรา้ งพลงั
4) เครือข่ายการส่ือสารมีความส�ำคัญในด้านการพ่ึงพา หมายถึง การท่ีคนมารวมกันเป็นเครือ
ขา่ ยทำ� ใหเ้ กดิ การพง่ึ พากนั บนฐานความคดิ ทวี่ า่ คนไมส่ ามารถอยไู่ ดด้ ว้ ยตวั คนเดยี วจำ� เปน็ ตอ้ งมกี ารพงึ่ พา
