Page 63 - ภาษาและทักษะเพื่อการสื่อสาร
P. 63
ภาษาวทิ ยกุ ระจายเสยี ง 10-53
2. เทคนิคการใช้ภาษาพูดส�ำหรับผู้ประกาศ ผู้ด�ำเนินรายการ และผู้บรรยาย
2.1 เทคนิคการใช้ภาษาพูดส�ำหรับผู้ประกาศทางวิทยุกระจายเสียง งานที่ท้าทายอย่างหนึ่งใน
ฐานะเป็นผ้ปู ระกาศ คอื การอ่านบทให้น่าฟังที่สุด ซึ่งบทนน้ั มกั จะเป็นบทท่ผี ู้อืน่ เขยี นขึน้ ผู้ประกาศเป็น
คนกลางทจี่ ะเชอื่ มสายใยของการสอื่ สาร ซงึ่ เรม่ิ จากผเู้ ขยี นบทโยงไปยงั ผฟู้ งั ถา่ ยโยงความคดิ ของผเู้ ขยี นบท
ไปสู่ผฟู้ ังใหไ้ ด้ความสำ� คญั เหมือนกบั เป็นผ้เู ขยี นบทเอง ซ่ึงไมใ่ ช่เร่ืองง่ายๆ ท่ีใครๆ กท็ �ำได้ แต่จ�ำเปน็ ตอ้ ง
มีความสามารถในการอ่านบทเป็นอย่างดี “บท” เร่ิมต้นจากการเกิดแนวความคิดของผู้เขียนบท แล้ว
ผ้เู ขยี นบทจะถา่ ยทอดแนวความคิดนน้ั ออกมาในรปู ของคำ� พดู ซึง่ จะตอ้ งใช้ความสามารถในการเลอื กสรร
ค�ำพูดท่ีให้ผลในการสื่อความหมาย แล้วเรียบเรียงค�ำพูดเหล่าน้ันให้มีศิลปะชวนฟังนั่นคือ ความสามารถ
ของผู้เขียนบท แต่ความสามารถของผู้ประกาศนั้นอยู่ท่ีการรู้จักสื่อสารค�ำพูดจากบทเหล่านั้นไปสู่ผู้ฟังให้
เกดิ ผลและมศี ลิ ปะน่าฟงั มากที่สดุ
การเปน็ ผปู้ ระกาศของวทิ ยกุ ระจายเสยี งมใิ ชเ่ พยี งเปลง่ เสยี งออกมาใหเ้ สยี งดงั เขา้ ไมโครโฟน หรอื
อ่านหนังสือได้ก็เป็นผู้ประกาศได้ แต่ผู้ประกาศเปรียบเสมือน “ครูภาษา” ของผู้ฟัง เปรียบเหมือน
สัญลักษณ์ และตัวแทนของสถานี เพราะฉะนน้ั ส่งิ แรกท่คี วรทำ� คอื
1) การอ่านบท ต้องอ่านให้เข้าใจถอ่ งแทท้ กุ ครง้ั แล้วพยายามถา่ ยทอดภาษาเขยี นของบท
ออกมาใหเ้ ปน็ ภาษาพดู แมจ้ ะเปน็ การอา่ นกต็ อ้ งอา่ นใหเ้ หมอื นกบั พดู คอื ใหม้ คี วามเปน็ ธรรมชาตมิ ากทส่ี ดุ
การจะอ่านให้เป็นธรรมชาติได้น้ัน ผู้ประกาศจ�ำเป็นต้องศึกษาบทให้แตกฉานก่อน และมิใช่เพียงแค่อ่าน
หนังสอื แตกฉานแลว้ จะเป็นผู้ประกาศที่ดไี ด้ แตจ่ ะต้องฝกึ ฝนให้มากกวา่ การฝึกทักษะการอา่ น ผู้ประกาศ
บางคนอาจจะรสู้ ึกว่า การอ่านทุกถอ้ ยคำ� ในบทโดยไมผ่ ิดเลย นับวา่ เปน็ ผู้ประกาศท่มี ีความสามารถ แต่ที่
จริงแล้ว มิใช่เพียงเท่านี้ผู้ประกาศจะต้องเข้าใจอารมณ์ของรายการ แล้วอ่านให้เกิดอารมณ์และความรู้สึก
คล้อยตามไปด้วย จะชว่ ยใหน้ ่าติดตามฟังมากยิ่งขน้ึ
2) การจดจำ� บท ผปู้ ระกาศบางคนจดจำ� บท เวลาประกาศจงึ พดู เรว็ เหมอื นการทอ่ งจำ� ทำ� ให้
ไม่น่าฟังเพราะขาดความเป็นธรรมชาติ และขาดจังหวะจะโคนท่ีชวนฟัง การพูดให้มีจังหวะนั้น หมายถึง
การเนน้ ตรงคำ� ที่ควรเนน้ การหยดุ วรรคตอนตรงคำ� ที่ควรพูด
3) เสียงเป็นส่วนประกอบท่ีส�ำคัญ เสียงดังย่อมเรียกความสนใจจากผู้ฟัง และเป็นเสน่ห์
อย่างหน่ึงของผูป้ ระกาศ เพราะฉะนน้ั ผปู้ ระกาศตอ้ งเอาใจใส่และรักษาเสียงของตนให้ดีอยเู่ สมอ
4) น�้ำเสียงเป็นส่ิงหนึ่งท่ีผู้ประกาศต้องให้ความสนใจ ในการอา่ นนน้ั การใชเ้ สยี งใหถ้ กู ตอ้ ง
และเหมาะสมยอ่ มท�ำให้เกดิ อารมณข์ องรายการ (program mood) ไดอ้ ยา่ งดี
5) ต้องฝึกฝนการอ่านและศึกษาในเร่ืองภาษาให้เข้าใจอย่างถ่องแท้ก่อน เพอื่ ให้เป็นแบบ
อย่างท่ีดี และทำ� ชอื่ เสยี งให้แกส่ ถานดี ว้ ย การจะเป็นผปู้ ระกาศท่ีดไี ด้ ตอ้ งหมนั่ ฝกึ ฝน และกล้าแสดงออก
ใจกว้าง ยอมรบั ค�ำต�ำหนิ เพื่อปรบั ปรงุ แกไ้ ขสงิ่ บกพร่อง และพัฒนาให้เกดิ ทักษะอยา่ งแทจ้ รงิ
2.2 เทคนิคการใช้ภาษาพูดส�ำหรับผู้ด�ำเนินรายการทางวิทยุกระจายเสียง เนอ่ื งจากรายการวทิ ยุ
กระจายเสยี งแบง่ ออกเปน็ หลายประเภทและหลายรปู แบบ แตล่ ะรปู แบบมวี ธิ ดี ำ� เนนิ รายการตา่ งกนั ในทนี่ ้ี
จะขอยกตวั อย่างมาเพยี ง 2 รายการ คอื รายการอภปิ ราย และรายการเพลง
