Page 64 - ภาษาและทักษะเพื่อการสื่อสาร
P. 64
10-54 ภาษาและทักษะเพอื่ การสอ่ื สาร
2.2.1 การด�ำเนินรายการอภิปราย มีเทคนิคดังนี้
1) พูดเปิดรายการด้วยการกล่าวทักทายผู้ฟังเสมือนผู้ฟังนั่งอยู่ตรงหน้า การพดู เปิด
รายการควรใชภ้ าษาทฟี่ งั งา่ ย สภุ าพ และตามประเพณนี ยิ ม ปกตมิ กั นยิ มเปดิ รายการดว้ ยประโยควา่ “สวสั ดี
ทา่ นผฟู้ งั ” สว่ นจะลงทา้ ยใหส้ ภุ าพว่า “สวสั ดคี ่ะ” หรอื “สวสั ดคี รบั ” นน้ั ไมไ่ ดม้ กี ฎเกณฑ์วางตายตวั ขนึ้
อยกู่ ับความนยิ มมากกว่า แตโ่ ดยท่วั ไปแลว้ ถา้ เป็นผ้หู ญิงมักจะทักทายว่า สวสั ดคี ะ่ และผู้ชายลงท้ายว่า
ครบั เสมอ เพราะเป็นประเพณนี ิยมท่ยี อมรบั กนั
2) กล่าวแนะน�ำรายการ เพอื่ ใหผ้ ฟู้ งั รวู้ า่ ขณะนก้ี ำ� ลงั รบั ฟงั รายการอะไร สถานใี ด และ
รายการทกี่ ำ� ลงั ดำ� เนนิ อยนู่ น้ั มเี รอ่ื งอะไรทน่ี า่ สนใจบา้ ง การกลา่ วแนะน�ำในชว่ งนค้ี วรใชภ้ าษาทมี่ นี ำ�้ หนกั ใน
การเรยี กรอ้ งความสนใจของผูฟ้ งั ใหต้ ิดตามรบั ฟังรายการใหม้ ากทสี่ ุด
3) กล่าวแนะน�ำผู้ร่วมรายการ การแนะน�ำผู้ร่วมรายการนนั้ ต้องยกยอ่ งใหเ้ กยี รติตาม
ความเปน็ จรงิ อยา่ พดู ยกยอจนเกนิ เหตุ จะทำ� ใหผ้ รู้ ว่ มรายการเกดิ ความรสู้ กึ กระดากและไมเ่ ปน็ ตวั ของตวั เอง
เพราะการเชิญผรู้ ว่ มรายการมาน้นั ผูฟ้ งั ยอ่ มรับรอู้ ยู่แก่ใจแลว้ ว่าตอ้ งเปน็ ผู้มีเกยี รติ มีชื่อเสยี ง และมีความ
สามารถอยู่แล้ว ควรพูดเฉพาะที่เป็นความจริงเท่านั้น และพูดด้วยภาษาสุภาพและให้เกียรติกัน เช่น
การเชิญผู้ทรงคุณวุฒิมาพูดในรายการ ไม่จ�ำเป็นต้องแนะน�ำผู้ทรงคุณวุฒิว่า “มีความเก่ง ความสามารถ
จนหาใครเทยี บไมไ่ ด้” เปน็ ต้น การยกยอเกนิ เหตเุ ชน่ น้ีอาจทำ� ใหผ้ ู้ทรงคุณวฒุ ทิ า่ นน้นั รสู้ กึ เกอ้ เขนิ
4) ใช้ภาษาง่ายสรุปประเด็นของผู้ร่วมรายการอภิปราย การสรปุ ประเดน็ ตอ้ งใชภ้ าษา
ทงี่ า่ ย ฟงั เขา้ ใจไดท้ นั ที เพราะผรู้ ว่ มรายการอาจพดู ยาว พดู ในเรอื่ งทย่ี ากหรอื ใชภ้ าษายาก ผดู้ ำ� เนนิ รายการ
จงึ มีหนา้ ทต่ี ้องสรุปความคิด เพ่ือใหเ้ กิดความเข้าใจชดั เจนข้นึ
5) แก้ปัญหาเฉพาะหน้าหรือตัดบท เมื่อผู้ร่วมรายการพูดยาวไป หรือถ้าพูดไม่ตรง
ประเด็นก็ตอ้ งปอ้ นค�ำถามใหต้ อบให้ตรงประเด็น รวมทง้ั คอยควบคุมเวลาใหเ้ ปน็ ไปตามกำ� หนดด้วย
6) พดู เชอื่ มโยงในขณะดำ� เนนิ รายการ จากผรู้ ว่ มรายการผหู้ นง่ึ ไปยงั อกี ผหู้ นง่ึ และขมวด
ประเดน็ สำ� คญั ๆ ทผ่ี รู้ ว่ มรายการพดู เปน็ การสรปุ เนน้ ยำ�้ ใหเ้ กดิ ความเขา้ ใจชดั เจนยง่ิ ขน้ึ นอกจากนน้ั การพดู
เชอ่ื มโยงรายการยงั เปน็ การสรา้ งเอกภาพของรายการใหเ้ กดิ ความสมั พนั ธต์ อ่ เนอื่ งเปน็ อนั หนง่ึ อนั เดยี วกนั ดว้ ย
7) สรุปรวมแล้วปิดรายการ ขอบคุณผูร้ ่วมรายการ
2.2.2 ผู้ด�ำเนินรายการเพลง ควรใชภ้ าษาทแ่ี สดงความเปน็ กนั เอง รน่ื เรงิ แจม่ ใส เรยี บงา่ ย
ฟงั สบาย อยา่ ใชภ้ าษาทท่ี ำ� ใหเ้ สยี รส เสยี อารมณข์ องรายการ เพราะเพลงยอ่ มมอี ารมณต์ า่ งๆ กนั คอื เศรา้
รัก สนุก ถ้าจะเสนอเพลงเศร้าก็อย่าใช้ภาษาท่ีขัดกับอารมณ์เศร้าของเพลงด้วยการใช้ภาษาพูดท่ีขบขัน
ทำ� ใหม้ องเหน็ วา่ ความเศรา้ ของเพลงเปน็ เรอื่ งนา่ หวั เราะไป ในทำ� นองเดยี วกนั เพลงทใี่ หอ้ ารมณส์ นกุ กอ็ ยา่
ใช้ค�ำพูดเนือยๆ เฉื่อยชาจนหมดรสสนุก ภาษาและค�ำพูดที่ใช้ในการด�ำเนินรายการน้ันจะต้องสอดคล้อง
กับอารมณข์ องรายการเปน็ สำ� คญั
2.3 เทคนคิ การใชภ้ าษาพดู สำ� หรบั การบรรยายทางวทิ ยกุ ระจายเสยี ง การพดู บรรยายหรอื ถา่ ยทอด
เหตุการณ์เป็นรูปแบบท่ีต้องใช้ศิลปะในการพูดอย่างมาก และมีข้อปฏิบัติเกี่ยวกับการใช้ภาษาพูดซึ่ง
แตกตา่ งจากการพดู ในรายการอ่นื ดงั น้ี

