Page 22 - ลัทธิการเมืองและยุทธศาสตร์ในการพัฒนา
P. 22
15-12 ลัทธิการเมอื งและยทุ ธศาสตรใ์ นการพฒั นา
เก่าในการศึกษาบทบาทรัฐในทางเศรษฐกิจนั้น ใช้ “การแทรกแซง” ของรัฐในทางเศรษฐกิจในการแบ่ง
รูปแบบ ซงึ่ สามารถแบ่งเปน็ 5 รปู แบบ (ตามอดุ มคติ) จากเสน้ ความตอ่ เนอ่ื งจากซ้ายไปขวา
ตา่ํ สงู
ระดบั ในการท�ำหน้าทีท่ างเศรษฐกจิ โดยระบบเศรษฐกิจเอง
รฐั ขับเคลอ่ื นการพฒั นา รัฐที่รักษาความม่ันคงทางเศรษฐกจิ มหภาค
(developmental state) (Macroeconomic stabilization state)
----------------------------------------------------------------------------
รัฐสังคมนยิ ม รฐั สนบั สนุนสิทธิทางสงั คม รัฐสนิ ค้าสาธารณะ
(Socialist state) (Social rights state) (Public goods state)
ระดับในการควบคุมทางเศรษฐกิจของรัฐ
ตา่ํ สงู
ภาพท่ี 15.1 กระบวนทัศน์เก่าท่ีใช้ในการศึกษาบทบาทรัฐในทางเศรษฐกิจ
ที่มา: Fred Block. “the roles of the state in the economy” in The Handbook of Economic Sociology. p. 692.
รูปแบบท่ี 1 รัฐสินค้าสาธารณะ (Public Goods State)18
รัฐสินค้าสาธารณะเป็นรูปแบบรัฐท่ีมีการแทรกแซงทางเศรษฐกิจน้อยท่ีสุด โดยอุดมคติของรัฐ
รปู แบบนีเ้ ชื่อวา่ รฐั ต้องจดั หา จัดให้บริการสนิ ค้าสาธารณะท่รี ะบบตลาดไมส่ ามารถผลิตไดด้ ้วยตัวมนั เอง
เท่านั้น สินค้าสาธารณะสามารถนิยามได้ว่าเป็นสินค้าหรือบริการท่ีจัดสรรให้คนหน่ึงแล้วสามารถจัดสรร
ใหค้ นอน่ื ๆไดด้ ว้ ยโดยไมม่ ตี น้ ทนุ เพม่ิ ขนึ้ 19 โดยคณุ ลกั ษณะเชน่ นจี้ งึ เปน็ อปุ สรรคตอ่ ตลาดในการผลติ สนิ คา้
โดยตัวของมันเอง เพราะภายใต้ระบบตลาดการให้บริการแก่คนอื่นๆ ท่ีเพ่ิมมากข้ึนย่อมหมายถึงต้นทุน
ในการผลติ ทตี่ อ้ งเพมิ่ มากขน้ึ ดว้ ย โดยทผี่ ปู้ ระกอบการเอกชนไมส่ ามารถเกบ็ คา่ ใชจ้ า่ ยจากผทู้ ไี่ ดร้ บั บรกิ าร
น้นั ได้
ประเภทของสินค้าสาธารณะ20
1. สนิ คา้ และบรกิ ารทไี่ มส่ ามารถผลติ ไดอ้ ยา่ งมปี ระสทิ ธภิ าพเพอื่ แสวงหากำ� ไรโดยผปู้ ระกอบการ
เอกชนแต่เพยี งล�ำพัง ตัวอยา่ งเชน่ สวนสาธารณะ ซ่งึ ไมส่ ามารถแสวงหากำ� ไรไดเ้ นื่องจากเป็นเรอื่ งยากท่ี
จะเก็บคา่ ธรรมเนียมในการใช้บริการ
18 Ibid., pp. 692-693.
19 David W. Pearce. (1986). The MIT Dictionary of Modern Economics. Cambridge: MIT Press, p. 347.
20 Ibid., p. 692.
