Page 40 - การบริหารจัดการและกลยุทธ์ การสื่อสารชุมชน
P. 40
10-30 การบริหารจัดการและกลยุทธก์ ารสอื่ สารชมุ ชน
บคุ คลทสี่ นใจจะไดเ้ รยี นรเู้ กยี่ วกบั เรอื่ งการดำ� เนนิ กจิ กรรมสง่ เสรมิ การอนรุ กั ษ์ และแกไ้ ขปญั หาลมุ่ นาํ้ คลอง
อตู่ ะเภา มกี ารจดั ทำ� หลกั สตู รรกั ษค์ ลองอตู่ ะเภาเพอ่ื ใชส้ อนแกน่ กั เรยี นในโรงเรยี นทเ่ี ปน็ เครอื ขา่ ย (เบญจมาศ
นาคหลง, 2558)
กลยุทธ์การส่ือสารเพื่อส่งเสริมจิตส�ำนึกสาธารณะของอาสาสมัครในพื้นท่ี มีรูปแบบการสื่อสารที่
หลากหลาย ต้ังแต่การสื่อสารบุคคล การส่ือสารแบบเครือข่าย การส่ือสารผ่านกิจกรรมที่ร่วมด�ำเนินงาน
ตามความสนใจ ท้ังนี้การด�ำเนินงานให้เกิดผลในระยะยาว จ�ำเป็นต้องได้รับการเกื้อหนุนในส่วนของการ
ส่ือสารท่ีสอดแทรกความรู้ การจัดกิจกรรมให้กับอาสาสมัครเข้ามามีส่วนร่วมได้แสดงออกทั้งความคิดเห็น
และการปฏิบัติอย่างต่อเน่ืองและสมํ่าเสมอ โดยมีการสื่อสารระหว่างอาสาสมัครด้วยรูปแบบต่างๆ เช่น
สื่อบคุ คล ผูน้ �ำทางความคดิ การใชส้ ือ่ สงั คมออนไลน์ กิจกรรมอาสาสมัครทด่ี งึ ดูดใจ เป็นต้น
1.3 กลยุทธ์การสื่อสารแบบเครือข่าย การจัดการทรพั ยากรธรรมชาตแิ ละสง่ิ แวดล้อมในชมุ ชนมี
ความเกย่ี วขอ้ งกบั หลายสว่ นงาน และ รวมถงึ ความสำ� เรจ็ อยบู่ นพน้ื ฐานของการมสี ว่ นรว่ มของภาคประชาชน
ดว้ ย กมลรัฐ อนิ ทรทศั น์ (2547) ให้ความเห็นว่ากลยุทธก์ ารสอ่ื สารแบบเครือข่าย เปน็ เครื่องมอื ในการยก
ระดบั การทำ� งานและศกั ยภาพของคน เครือขา่ ยเปน็ การรวมตัวกันของบุคคล กลุ่ม องคก์ ร และสถาบันมา
ท�ำงานบนพ้ืนฐานความสนใจร่วมกัน มีกระบวนการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ผู้เข้าร่วมในเครือข่ายได้รับข้อมูล
ประสบการณ์ ทกั ษะ ความรู้ เพื่อก่อให้เกดิ เป็นพลงั ทางสงั คม
กลยุทธ์การส่ือสารแบบเครือข่ายเพ่ือการจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมในชุมชน
เป็นการส่ือสารระหว่างชุมชนและสื่อที่น�ำเสนอประเด็นด้านส่ิงแวดล้อม ท้ังนี้การสื่อสารแบบเครือข่าย
ประกอบดว้ ยสมาชิกท่ีอยูใ่ นเครือข่ายและนอกเครือข่ายของชุมชน แต่มีลกั ษณะเช่อื มโยงกัน หรือมีความ
เกย่ี วพนั กนั ในการถา่ ยทอดขอ้ มลู ขา่ วสารระหวา่ งกนั และกนั ซง่ึ สอดคลอ้ งกบั การบรหิ ารจดั การภารกจิ ดา้ น
สิ่งแวดล้อมและทรพั ยากรธรรมชาติ เนือ่ งจากประเดน็ ปญั หาสิ่งแวดลอ้ ม อาจจะไม่จ�ำกดั อยู่ในวงพ้ืนท่ีทาง
ปกครอง จงึ ตอ้ งมกี ารทำ� งานเชื่อมประสานกันระหวา่ งพน้ื ที่ทางปกครองหลายแห่ง เช่น การแกไ้ ขปญั หา
แหลง่ นา้ํ เสอ่ื มโทรม ซงึ่ มพี น้ื ทคี่ าบเกย่ี วหลายตำ� บล หลายอำ� เภอ และอาจจะหลายจงั หวดั จงึ อาจจะเปน็ การ
เชอื่ มประสานการทำ� งานในลกั ษณะเครอื ขา่ ยขา้ มพน้ื ทท่ี างปกครอง หรอื เครอื ขา่ ยการบรหิ ารลมุ่ นา้ํ ตอนบน
และตอนล่าง เปน็ ตน้
ตัวอย่างของใช้กลยุทธ์การส่ือสารแบบเครือข่าย โดยกรมชลประทาน และส�ำนักงานชลประทาน
จงั หวดั ซ่ึงมีหน้าทโี่ ดยตรงในการพัฒนาแหลง่ นา้ํ ได้อาศัยเกษตรกร หนว่ ยงานในพ้ืนที่ และประชาอาสา
ในการช่วยบริหารการจัดสรรน้ําและบ�ำรุงรักษา เพื่อให้การบริหารจัดการน้ําและส่งน้ําเป็นไปอย่างมี
ประสทิ ธภิ าพ โดยผา่ นการดำ� เนนิ งานของกลมุ่ ผใู้ ชน้ าํ้ ซงึ่ มภี ารกจิ การด�ำเนนิ งานหลายดา้ น ครอบคลมุ การ
ดำ� เนนิ งานกอ่ นการสง่ นา้ํ การดำ� เนนิ งานระหวา่ งการสง่ นาํ้ และการดำ� เนนิ งานเมอื่ สน้ิ สดุ การสง่ นา้ํ รปู แบบ
การส่อื สารทม่ี กี ารด�ำเนินงานคอื มกี ารประกาศรับสมคั รผู้แทนเกษตรกร โดยผ่านการเสนอชื่อและคัดเลอื ก
จำ� นวนสมาชกิ เกษตรกร มกี ารเชญิ ประชมุ ชแ้ี จงถงึ วธิ กี ารท�ำงาน การบรหิ ารและวางแผนการใชน้ าํ้ ของกลมุ่
เกษตรกรในช่วงฤดูกาลต่างๆ เจ้าหน้าที่ของกรมชลประทานจะท�ำหน้าท่ีจัดให้มีการประชุมร่วมกับกลุ่ม
ผู้ใช้น้ําเพื่อบริหารจัดการน้ําในพื้นที่ เช่น ให้ข้อมูลปริมาณน้ําในอ่าง อัตราการไหล ความต้องการของ
เกษตรกร เพื่อการวางแผนร่วมกันในการเพาะปลูก การวางแผนส่งนํ้า การร่วมส่งนํ้า และร่วมกันบ�ำรุง
