Page 30 - ทฤษฎีและแนวปฏิบัติในการบริหารการศึกษา หน่วยที่ 6
P. 30
6-20 ทฤษฎีและแนวปฏิบัติในการบริหารการศึกษา
ความน �ำ
เกี่ยวก ับก ารต ัดสินใจน ี้น ักว ิชาการได้จ ำ�แนกท ฤษฎีอ อกแ ตกต ่างก ัน ขณะเดียวกันก ็มีจ ำ�นวนม ากท ี่
ใชค้ ำ�วา่ ตวั แ บบ (model)* แทนค �ำ วา่ ท ฤ ษฎี โดยไดจ้ ำ�แนกเป็นท ฤษฎหี รอื ต ัวแ บบห ลัก แล้วม กี ารจ ำ�แนกอ อก
เป็นท ฤษฎหี รือต ัวแ บบห ลักอ อกเป็นท ฤษฎหี รือต ัวแ บบย ่อยอ ีกจ ำ�นวนม าก สำ�หรับก ารเสนอเอกสารต อนน ีจ้ ะ
แบง่ อ อกเปน็ 2 สว่ น ในส ว่ นแ รกจ ะเปน็ เรือ่ งท ฤษฎกี ารต ดั สนิ ใจ ซึง่ เปน็ เรือ่ งท เี่ กีย่ วก บั ท ฤษฎหี รอื ต วั แ บบห ลกั
ของก ารต ัดสินใจ ส�ำ หรับส ่วนท ีส่ องซ ึ่งเสนอในเรื่องท ี่ 6.2.2-6.2.7 จะก ลา่ วถ ึงต ัวแ บบข องก ารต ัดสินใจท ีม่ กี าร
พัฒนาจ ากท ฤษฎีห รือตัวแบบห ลักเพื่อให้เหมาะส มก ับสภาวการณ์ห รือสถานการณ์ก ารตัดสินใจในแ ต่กรณี
อนึ่งเพื่อให้ได้ค วามร ู้เกี่ยวก ับการต ัดสินใจยิ่งขึ้นอ ีก โปรดศ ึกษาเพิ่มเติมในเอกสารการสอนหน่วย
ที่ 7 ความข ัดแ ย้งและหน่วยท ี่ 12 การบริหารแบบม ีส่วนร ่วม ซึ่งม ีเนื้อหาบ างส่วนท ี่เกี่ยวพ ันกับก ารตัดสินใจ
ในเรื่องต ่างๆ ดังก ล่าวด ้วย
เร่อื งท ่ี 6.2.1 ตวั แบบการตดั สินใจโดยคนค นเดยี วแ ละโดยกลุ่ม
นักว ิชาการด ้านก ารบ ริหารแ ละก ารบ ริหารก ารศ ึกษาห ลายท ่านได้เสนอต ัวแ บบห รือร ูปแ บบแ ตกต ่าง
กนั เพือ่ ส ะดวกในก ารท �ำ ความเขา้ ใจ ในเอกสารก ารส อนน ี้ ขอใชค้ �ำ ตวั แ บบห รอื ร ปู แ บบในค วามห มายเดยี วกนั
และใช้แทนก ันได้โดยตัวแบบของการต ัดสินใจท ี่ม ีก ารนำ�เสนอมา อาจส รุปออกได้เป็น 3 แบบค ือ
1. แบบของการตัดสินใจที่ผู้บริหารเป็นผู้คิดริเริ่มด้วยตนเองโดยมิได้ปรึกษาหารือใคร แล้วแจ้ง
ผลของการตัดสินใจของตนเองให้ผู้ร่วมงานหรือผู้ใต้บังคับบัญชาทราบ การตัดสินใจแบบนี้อาจเรียกได้ว่า
เป็นการต ัดสินใจแ บบควบคุมบังคับบัญชาห รือก ารสั่งการ (command style of decision making) หรือ
การต ัดสินใจแ บบอ ัตตาธิปไตย (autocratic decision-waking)
การต ัดสินใจแบบนี้ เป็นแบบของการตัดสินใจท ี่เน้นเรื่องง านเป็นห ลัก (tarsk oriepted) กล่าวคือ
เป็นเรื่องท ี่ม คี วามแ น่นอน เป็นเรื่องท ี่ง ่ายต ่อก ารจ ัดท ำ� เป็นงานท ีจ่ ัดท ำ�เป็นป ระจำ�วัน (rouline) และเป็นเรื่อง
ที่ไ ม่มีทางเลือกอื่นใ ห้พิจารณา
* นักว ิชาการไทยบ างท ่านใช้ค ำ�ดังก ล่าวในภาษาไทยว่า รูปแบบ บางค นก ็ใช้ตัวแ บบจ ำ�ลอง แต่ในเอกสารก ารส อนฉบับน ี้จะ
ใช้ “ตัวแ บบ” แทน