Page 21 - สัมมนาหลักสูตร และ การเรียนการสอนวิทยาศาสตร์
P. 21
การเรียนรู้ธรรมชาติของวิทยาศาสตร์ 7-11
และทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ เช่น การสังเกต สมมติฐาน การตีความ การตีความหมายข้อมูล และ
การออกแบบการทดลองต่อมาช่วงปี 1970 ความเข้าใจธรรมชาติของวิทยาศาสตร์เปลี่ยนไปเป็นเร่ืองของ
ลักษณะของความรู้ทางวิทยาศาสตร์ท่ีมีการเปลี่ยนแปลง ความจริงเชิงประจักษ์ ความรู้มีการพัฒนา ในช่วง
ปี ค.ศ. 1980 ธรรมชาติของวิทยาศาสตร์เข้าไปมีส่วนเกี่ยวข้องกับปัจจัยทางด้านจิตวิทยา เช่น ธรรมชาติของ
การสังเกต ทฤษฎีความเช่ือที่นักวิทยาศาสตร์มีอยู่หรือเช่ืออยู่ ความคิดสร้างสรรค์ของมนุษย์ต่อการพัฒนา
ความรู้ทางวิทยาศาสตร์ นอกจากน้ียังมีความสัมพันธ์กับปัจจัยทางสังคมที่มีผลต่อการพัฒนาองค์ความรู้ทาง
วิทยาศาสตร์ด้วย (Abd-El-Khalick and Lederman, 2000)
จะเห็นว่า ธรรมชาติของวิทยาศาสตร์ที่เข้าใจและยอมรับกันโดยท่ัวไป มีความหมายและขอบเขตท่ี
กว้างกว่าการสืบเสาะทางวิทยาศาสตร์ท่ีแสดงถึงลักษณะของการท�ำงานของนักวิทยาศาสตร์และการพัฒนา
ความรทู้ างวทิ ยาศาสตร์ ธรรมชาตขิ องวทิ ยาศาสตรย์ งั มปี ระเดน็ หรอื ลกั ษณะอน่ื ๆ แตก่ เ็ กย่ี วขอ้ งกบั การสบื เสาะ
ทางวิทยาศาสตร์ เช่น ลักษณะของความรู้ทางวิทยาศาสตร์ท่ีเป็นผลท่ีเกิดมาจากลักษณะของการสืบเสาะทาง
วทิ ยาศาสตร์ นอกจากน้ธี รรมชาตขิ องวิทยาศาสตร์ยงั มสี ่วนของสังคมของนกั วิทยาศาสตร์ (community of
scientists) ที่มีความเก่ียวข้องกับการสืบเสาะทางวิทยาศาสตร์ ในด้านของการตรวจสอบหรือโต้แย้งท้ังข้อ
ค้นพบ ค�ำอธบิ ายและการวธิ กี ารท่ีใช้ในการสบื เสาะหาความรู้ทางวทิ ยาศาสตรข์ องนักวิทยาศาสตรด์ ว้ ยกันเอง
หลังจากศึกษาเน้อื หาสาระเรอื่ งท่ี 7.1.1 แล้ว โปรดปฏบิ ัตกิ จิ กรรม 7.1.1
ในแนวการศึกษาหนว่ ยที่ 7 ตอนที่ 7.1 เร่ืองท่ี 7.1.1
เรอื่ งท่ี 7.1.2 ลกั ษณะของการสบื เสาะทางวิทยาศาสตร์
ปัจจุบัน ความหมายของการสืบเสาะทางวิทยาศาสตร์มีการขยายความไปมากกว่า หมายถึง ทักษะ
กระบวนการของการสืบเสาะ (การตั้งค�ำถาม การออกแบบ การเก็บรวบรวมข้อมูล) แต่ยังรวมไปถึงการใช้
เหตุผล และกระบวนการคิดเพื่อพัฒนาความรู้ทางวิทยาศาสตร์ของนักวิทยาศาสตร์ ทางวิทยาศาสตร์ศึกษา
การสืบเสาะทางวิทยาศาสตร์ เป็นการแสวงหาความรู้ของนักวิทยาศาสตร์ ที่เป็นลักษณะเฉพาะของการศึกษา
ของนกั วทิ ยาศาสตร์ เพอื่ การพฒั นาความรทู้ างวทิ ยาศาสตร์และจากมาตรฐานวทิ ยาศาสตรศ์ กึ ษาแหง่ ชาตขิ อง
ประเทศสหรัฐอเมริกา ที่ระบุว่า วิทยาศาสตร์คือ การสืบเสาะ (science as inquiry) ในมาตรฐานเน้ือหา
(content standards) ส�ำหรับนักเรียนระดับปฐมวัยถึงมัธยมศึกษาตอนปลาย โดยมาตรฐานระบุสิ่งท่ีควร
จะต้องพัฒนา ได้แก่ 1) ความสามารถที่จ�ำเป็นในการสืบเสาะ 2) ความเข้าใจเก่ียวกับการสืบเสาะทาง
วทิ ยาศาสตร์ (NRC, 2000) ประเดน็ การพฒั นาความสามารถในการสบื เสาะ นกั เรยี นควรจะสามารถตง้ั คำ� ถาม
