Page 25 - การสื่อสารกับการพัฒนา
P. 25
การออกแบบสารเพ่ือการพัฒนา 4-15
2) ความเชื่อเชิงประเมินค่า เป็นความเช่ือที่แฝงความรู้สึก รวมท้ังมีการประเมินใน
ขณะเดยี วกัน เชน่ เชอ่ื ว่าบหุ รีเ่ ปน็ ส่ิงทเ่ี ปน็ อนั ตรายตอ่ สขุ ภาพ เป็นต้น
3) ความเชื่อเก่ียวกับส่ิงท่ีควรท�ำ ไม่ควรท�ำ เป็นความเช่ือว่าสิ่งใดพึงปรารถนา-ไม่พึง
ปรารถนา เชน่ เชอ่ื ว่าเด็กควรต้องเชอื่ ฟงั ผใู้ หญ่ เปน็ ตน้
4) ความเชื่อเกี่ยวกับสาเหตุ เปน็ ความเชอื่ ในสภาพทกี่ อ่ ใหเ้ กดิ ผลอยา่ งใดอยา่ งหนง่ึ ตามมา
เช่น เชื่อว่า การตัดไม้ท�ำลายป่าท�ำให้เกิดภัยแล้ง การสร้างรถไฟใต้ดินจะช่วยลดปัญหาการจราจรใน
กรงุ เทพฯ เป็นต้น
ความเช่ือต่างๆ เหล่าน้ีมีอิทธิพลต่อการด�ำเนินชีวิตของมนุษย์ ท้ังน้ีเพราะบุคคลแต่ละคนจะ
ประพฤตติ ามความเชอ่ื ของตนเอง นกั สอ่ื สารเพอื่ การพฒั นาจงึ ตอ้ งตระหนกั ตอ่ ความเชอ่ื ของผรู้ บั สาร และ
ใชว้ ิธกี ารสือ่ สารที่เหมาะสมตอ่ กลุ่มเปา้ หมาย
การออกแบบสารทเี่ ขา้ ไปเกย่ี วพนั กบั ความเชอ่ื ของกลมุ่ เปา้ หมายผรู้ บั สาร ผทู้ ท่ี ำ� การออกแบบสาร
จะตอ้ งพจิ ารณาขอ้ มลู ใหด้ โี ดยเฉพาะอยา่ งยงิ่ กบั ประเดน็ ในเรอ่ื งของศาสนา และขณะเดยี วกนั กส็ ามารถใช้
ความเช่อื เปน็ ตวั กระตุ้นผูร้ ับสารใหเ้ กิดการเปลี่ยนแปลงพฤตกิ รรมไดเ้ ชน่ กัน
2.7 ค่านิยม หมายถึง ความคดิ ของบุคคลทีม่ ีต่อสงิ่ ใดส่ิงหน่ึง วา่ สิง่ นั้นเป็นสิ่งทีม่ ีคุณคา่ ซ่ึงเป็น
ผลให้บุคคลใช้เป็นเกณฑ์ หรือมาตรฐานที่น�ำมาประเมินหรือตัดสินส่ิงใดสิ่งหน่ึง อันเป็นส่ิงที่ก�ำหนด
พฤติกรรม (สมร ทองด,ี 2544, น. 57)
บุคคลจะมคี ่านยิ มใดน้นั ขึ้นอยกู่ บั การสง่ั สมประสบการณ์ในชีวิตของแตล่ ะบุคคล และค่านยิ มของ
แต่ละบุคคลจะเป็นมาตรฐานหรือเกณฑ์ในการตัดสินใจ หรือเลือกท่ีจะกระท�ำหรือไม่กระท�ำ หรือเป็น
เครื่องกระตุ้นให้บุคคลมีแบบแผนในการปฏิบัติตน รวมทั้งเป็นเกณฑ์ในการตัดสินพฤติกรรมของบุคคล
อ่ืนดว้ ย
นักส่ือสารเพื่อการพัฒนาจ�ำเป็นต้องศึกษาค่านิยมของกลุ่มเป้าหมาย เพื่อจะได้ใช้การออกแบบ
สารและรปู แบบวธิ กี ารส่อื สารทีเ่ หมาะสมกับคา่ นิยมของกลุม่ เป้าหมาย
2.8 บุคลิกภาพ (Personality) คอื ผลรวมของความคิด ท่าที และนสิ ัย ทีส่ รา้ งสมจากขอ้ มลู ฐาน
องคป์ ระกอบทางจติ และทางกายภาพของบคุ คล อนั ถา่ ยทอดมาทางชวี วทิ ยา และจากแบบอยา่ งวฒั นธรรม
ท่ีถ่ายทอดทางสังคม รวมถึงการปรับเหตุจูงใจ ความปรารถนา และความมุ่งประสงค์ของบุคคลนั้น
ให้เข้ากับความตอ้ งการและสงิ่ แวดลอ้ มทง้ั ทางสังคมและไมเ่ ก่ียวกับสงั คม
บคุ ลกิ ภาพเปน็ องคป์ ระกอบขนั้ พนื้ ฐานอนั หนงึ่ ทกี่ ำ� หนดพฤตกิ รรมของคน ดงั นน้ั การสอ่ื สารเพอื่
การพฒั นาจึงต้องมงุ่ สือ่ สารใหส้ อดคล้องกับพฤติกรรมของกลุ่มเปา้ หมาย
การออกแบบสารน�ำเร่ืองบุคลิกภาพมาใช้ เช่น การออกแบบเส้ือผ้า ทรงผม การแต่งตัวให้
เหมาะสมกบั กลุม่ เปา้ หมาย การวางบุคลกิ ภาพของผ้นู �ำเสนอในช้ินงานให้เหมาะสมกบั บทบาทท่นี �ำเสนอ
เชน่ การใช้สายตาท่มี องดเู ด็กด้วยความเอน็ ดู การแตง่ ตวั ใหด้ ูภูมิฐานของผู้บรหิ าร
ลกั ษณะทางจิตวทิ ยาท่กี ล่าวมาน้ี เป็นลกั ษณะทางจติ วิทยาทมี่ ักใชใ้ นการออกแบบสาร และยังมี
ลกั ษณะทางจติ วทิ ยาด้านอ่ืนๆ อีก ทส่ี ามารถนำ� มาใช้ในการออกแบบสารเพือ่ การพฒั นาได้อีก นกั ศกึ ษา
สามารถศกึ ษาเพิ่มเตมิ จากหนงั สอื ทเี่ กี่ยวขอ้ งกบั จติ วิทยาและพฤตกิ รรมศาสตร์
