Page 18 - ทักษะชีวิต
P. 18
6-8 ทักษะชวี ิต
2.4 การแสดงออกทางพฤติกรรม (expressive behavior) โดยท่วั ไปบุคคลจะสามารถคาดคะเน
ได้ว่าผู้อื่นกำ� ลงั โกรธ เสยี ใจ กลัว หรอื มีความสขุ จากการแสดงออกทางพฤติกรรม และสามารถเขา้ ใจใน
ความรสู้ กึ และมกี ารตอบสนองในลกั ษณะเดยี วกนั เชน่ เมอ่ื ดลู ะครทเ่ี นอ้ื หาเศรา้ สะเทอื นใจแลว้ มนี า้ํ ตาไหล
นองหนา้ ตามนกั แสดงทก่ี ำ� ลงั ร้องไห้แสดงความโศกเศรา้ เสยี ใจอยู่ หรอื ความร้สู ึกเขนิ จนต้องจิกหมอนเมื่อ
ไดเ้ หน็ พระเอกสง่ ย้มิ หวานและสารภาพรกั กบั นางเอกอย่างมีความสขุ
2.5 พฤติกรรมตามเป้าหมาย (instrumention behavior) การแสดงพฤตกิ รรมทดี่ ำ� เนนิ การเพอ่ื
ใหบ้ รรลุเป้าหมายบางประการที่สัมพันธก์ บั อารมณ์ เช่น นักเรยี นที่มีความวิตกกงั วลสูงและเกรงว่าตนเอง
จะสอบไมผ่ า่ น นกั เรยี นคนนน้ั จะหาวธิ กี ารเพอ่ื รบั มอื กบั การสอบทใี่ กลเ้ ขา้ มา เชน่ พยายามอา่ นหนงั สอื ให้
มากขึน้ ทบทวนและฝกึ ท�ำโจทย์ หรือในคนที่ก�ำลงั มีความรักกม็ ักจะหาวธิ กี ารที่จะไดร้ บั ความรกั จากคู่รัก
ของตน เช่น การเตรียมของขวัญใหค้ นรักในวนั ส�ำคญั การดแู ลเอาใจใสค่ นรกั ของตนเองเสมอ
องค์ประกอบของอารมณ์ตามที่กล่าวมาจะส่งอิทธิพลต่อองค์ประกอบอื่นๆ และท�ำให้บุคคลเกิด
อารมณแ์ ละมกี ารแสดงพฤติกรรม เช่น ในสถานการณท์ บี่ คุ คลถกู นายจา้ งต�ำหนิเนอื่ งจากทำ� งานผดิ พลาด
ค�ำพูดต�ำหนิเหล่านั้นท�ำให้บุคคลมีการประเมินทางปัญญาว่ามันเป็นความไม่ยุติธรรมท่ีตนเองถูกต่อว่าอยู่
เพียงฝ่ายเดียวท้ังๆ ที่งานน้ีมีผู้รับผิดชอบร่วมกันหลายคน จึงท�ำให้เกิดปฏิกิริยาตอบสนองทางร่างกาย
คอื รูส้ ึกหนา้ ร้อน หัวใจเตน้ เรว็ และมกี ารแสดงออกพฤติกรรมทางกาย เช่น คว้ิ ขมวด และกัดกรามแนน่
และมกี ารแสดงพฤตกิ รรมตามเปา้ หมาย โดยการพยายามพดู อธบิ ายเหตผุ ลทง่ี านผดิ พลาดใหน้ ายจา้ งเขา้ ใจ
โดยมกี ระบวนการดังภาพที่ 6.1
หนา้ ร้อน หวั ใจเต้นเร็ว
(ปฏิกิริยาตอบสนองทางรา่ งกาย)
นายจา้ งต�ำหนิ ความไม่ยตุ ิธรรม พดู อธบิ ายเหตุผล
(สงิ่ เร้าทีเ่ ขา้ มากระตุ้นอารมณ)์ (การประเมนิ ทางปญั ญา) (พฤติกรรมตามเปา้ หมาย)
ที่มา: Passer & Smith. (2009).
ควิ้ ขมวด กดั กรามแน่น
(การแสดงออกทางพฤตกิ รรม)
ภาพท่ี 6.1 องค์ประกอบของอารมณ์
