Page 47 - การพัฒนาทักษะและประสบการณ์วิชาชีพ สำหรับผู้นำทางการศึกษา
P. 47
ผู้นำ�กับการนิเทศเพื่อพัฒนาคุณภาพการศึกษา 12-37
4. ขั้นการควบคุม (controlling) เป็นขั้นที่ผู้รับผิดชอบต้องควบคุม กำ�กับติดตามดูแลให้
กระบวนการนิเทศดำ�เนินไปตามแผนและขั้นตอนที่กำ�หนดไว้ ในบางครั้งอาจมีการชี้นำ� เสริมความคิด หรือ
แทรกแซงเพื่อปรับทิศทางหรือกระบวนการดำ�เนินงาน
5. ขั้นการประเมินผล (assessing) เป็นขั้นที่ผู้นิเทศและผู้รับการนิเทศต้องร่วมกันประเมินผลการ
นิเทศว่าสามารถบรรลุตามวัตถุประสงค์ที่กำ�หนดไว้หรือไม่ การประเมินผลต้องจัดทำ�อย่างมีแบบแผนและ
มีความเที่ยงตรง และอาจจัดทำ�การวิจัยประเมินผลร่วมด้วย
อย่างไรก็ตามในปี 1985 แฮริส ได้พัฒนาแนวคิดเกี่ยวกับกระบวนการการนิเทศการศึกษา โดย
มุ่งเน้นให้เกิดแนวทางการปฏิบัติงานที่ชัดเจน ลดการควบคุมติดตามการทำ�งานลง แฮริส (Harris, 1985:
13-15) แบ่งขั้นตอนการดำ�เนินการออกเป็น 6 ขั้นตอน ดังนี้
1. การประเมินสภาพการทำ�งาน (assessing) เป็นการศึกษาสภาพการณ์ที่เป็นอยู่เพื่อเป็นข้อมูล
ในการกำ�หนดการเปลี่ยนแปลง มีขั้นตอนย่อย ดังนี้ 1) การวิเคราะห์ข้อมูลเพื่อศึกษาธรรมชาติและความ
สัมพันธ์ของสภาพการณ์ต่างๆ 2) การสังเกตปรากฏการณ์รอบตัวโดยละเอียด 3) การทบทวนเพื่อตรวจสอบ
ปรากฏการณ์รอบตัว และ 4) การเปรียบเทียบพฤติกรรมการทำ�งาน
2. การจัดลำ�ดับความสำ�คัญของงาน (prioritizing) เป็นการกำ�หนดความสำ�คัญของงาน โดย
ดำ�เนินการ ดังนี้ 1) กำ�หนดเป้าหมาย 2) กำ�หนดวัตถุประสงค์เฉพาะ 3) กำ�หนดทางเลือก และ 4) จัดลำ�ดับ
ความสำ�คัญของงาน
3. การออกแบบวิธีการทำ�งาน (designing) เป็นการจัดระบบ วางแผนการทำ�งานเพื่อให้เกิดการ
เปลี่ยนแปลง โดยดำ�เนินการ ดังนี้ 1) จัดความสัมพันธ์ระหว่างหน่วยงานต่างๆ 2) การนำ�ทฤษฎีสู่การปฏิบัติ
3) เตรียมการต่างๆ ให้พร้อมในการปฏิบัติงาน 4) จัดระบบการทำ�งาน และ 5) การกำ�หนดแผนในการทำ�งาน
4. การจัดสรรทรัพยากร (allocating resources) เป็นการกำ�หนดทรัพยากรต่างๆ ให้เกิดประโยชน์
สูงสุดในการทำ�งาน โดยดำ�เนินการ ดังนี้ 1) กำ�หนดทรัพยากรตามความต้องการของหน่วยงานต่างๆ
2) จัดสรรทรัพยากรให้หน่วยงานต่างๆ 3) กำ�หนดทรัพยากรที่จำ�เป็นสำ�หรับจุดมุ่งหมายเฉพาะ และ
4) มอบหมายบุคลากรให้ปฏิบัติงาน
5. การประสานงาน (coordinating) เป็นกระบวนการประสานการใช้ทรัพยากร ทั้งบุคลากร งบ-
ประมาณ วัสดุอุปกรณ์และประสานแผนการทำ�งานให้เกิดประโยชน์สูงสุด โดยดำ�เนินการ ดังนี้ 1) ประสาน
การทำ�งานของฝ่ายต่างๆ 2) สร้างความสามัคคีพร้อมเพรียงในการทำ�งาน 3) ปรับการทำ�งานส่วนต่างๆ ให้
มีประสิทธิภาพ และ 4) ประสานแผนโดยกำ�หนดเวลาการทำ�งานแต่ละช่วงให้ชัดเจน
6. การอำ�นวยการ (directing) เป็นการทำ�ให้เกิดสภาพที่เหมาะสมในการดำ�เนินการตามแผนงาน
ให้มากที่สุด โดยดำ�เนินการ ดังนี้ 1) แต่งตั้งบุคลากร 2) กำ�หนดแนวทางหรือระเบียบปฏิบัติในการทำ�งาน
3) แนะนำ�การปฏิบัติงาน และ 4) ตัดสินใจเกี่ยวกับทางเลือกในการปฏิบัติงาน สรุปดังภาพที่ 12.2
