Page 23 - การวางแผน การออกแบบ และการผลิตสื่อชุมชน
P. 23
การใช้และพฒั นาสอื่ บุคคลและเครอื ขา่ ยการสื่อสารเพ่ือการพฒั นาชุมชน 12-13
หรือการท่ีส่ือบุคคลเน้นเป้าหมายธุรกิจ ได้แก่ พ่อค้าขายสารเคมีทางการเกษตร เป็นคนท่ีมีความรู้ด้าน
สารเคมี แตก่ ็อาจถูกตัง้ ข้อสังเกตวา่ เป็นการทำ� เพื่อธุรกจิ มากกวา่ สว่ นนอี้ าจต้องใช้เวลาเป็นเคร่ืองพสิ ูจน์
สว่ นสอ่ื บคุ คลภายในชมุ ชน จะมีความนา่ ไวว้ างใจ (trustworthiness) เพราะเปน็ คนทอ่ี ยใู่ นชมุ ชน
เหน็ นา่ ค่าตากนั ยาวนาน มคี วามตระหนักว่า บุคคลดงั กล่าวมเี จตนาท่ีดีตอ่ ชมุ ชน ในทางตรงกันขา้ ม สื่อ
บคุ คลในชุมชนก็จะมีความน่าเชือ่ ถือต่�ำ เพราะว่า อาจมคี วามรคู้ วามสามารถค่อนข้างน้อย เหตุนีเ้ อง จงึ
จ�ำเปน็ ตอ้ งมีการพัฒนาสือ่ บุคคลภายในชมุ ชน โดยเฉพาะการพัฒนาความรู้และการส่ือสารเพิ่มเตมิ
4.2 ส่ือบุคคลตามเกณฑ์สังคมและภูมิหลัง เกณฑ์สังคมและภูมิหลังเป็นการพิจารณาสื่อบุคคล
บนความแตกต่างทางมิติสงั คมและภูมหิ ลัง ซึ่งจะสง่ ผลให้สอ่ื บคุ คลมคี วามแตกตา่ งกัน
ในด้านแรก ความแตกต่างทางมิติสังคม ได้แก่ ความแตกต่างทางอาชีพการงาน ความแตกตา่ ง
ทางโลก-ทางธรรม ความแตกตา่ งทางดา้ นมติ เิ ศรษฐกจิ ความแตกตา่ งของภมู ลิ ำ� เนา ลว้ นแลว้ แตท่ ำ� ใหส้ อื่
บคุ คลมีความต่างกัน ตวั อย่างเชน่ หากส่ือบคุ คลเป็นในภมู ลิ �ำเนาเดยี วกันกย็ ่อมเขา้ ใจซึง่ กันและกัน ย่งิ มี
สถานะทางเศรษฐกจิ ทำ� อาชพี เดียวกนั การสอื่ สารกย็ อ่ มประสบความสำ� เร็จไปกว่าครึ่ง
ส่วนในด้านภูมิหลัง จะหมายถึงการพิจาณาลึกลงไปถึงประสบการณ์ ทุนความรทู้ ผี่ า่ นมาของส่ือ
บุคคลน้ันๆ หากส่ือบุคคลมีประสบการณ์ภูมิหลังท่ีดีก็ย่อมเป็นทุนส�ำคัญในการพัฒนาได้อย่างดีด้วย
ตวั อยา่ งเชน่ งานวจิ ยั ของอมรรตั น์ ทพิ ยเ์ ลศิ และคณะ (2549) ไดแ้ สดงใหเ้ หน็ สอื่ บคุ คลในตำ� แหนง่ ประธาน
ชมุ ชน ซึ่งมปี ระสบการณ์ในการด�ำรงชีวิตท้ังในฐานะช่างและการท�ำงานตา่ งแดน จงึ เปน็ ทนุ ส�ำคัญในการ
ดำ� เนนิ งานรับใช้ชุมชน
4.3 ส่ือบุคคลตามเกณฑ์ความเป็นผู้ทันสมัย ตัวแปรอีกตัวแปรตัวหน่ึงท่ีมักจะได้รับการวัดอยู่
สม่�ำเสมอคือ ความเป็นผู้ทันสมัย (modern man) เป็นตัวแปรที่สนใจลักษณะความทันสมัยที่จะปรากฏ
ในสื่อบุคคล ตามกระบวนทัศน์การพัฒนาบนความทันสมัย (modernistic paradigm) หากบุคคลใดมี
ความทันสมัยก็จะส่งผลท�ำให้บุคคลนั้นเป็นผู้น�ำความคิดหรือเผยแพร่ความคิดใหม่ๆ ในสังคมได้
องค์ประกอบของความเปน็ ผู้ทนั สมัยตามทศั นะของอเลก็ ซ์ อินเคลิส (Alex Inkeles อ้างถึงในกาญจนา
แก้วเทพ และคณะ, 2543: 206) ได้แก่
- ความพรอ้ มท่จี ะพบกบั ประสบการณ์ใหม่
- มใี จเปดิ กวา้ งในการเปลี่ยนแปลงและรบั ส่งิ ใหม่
- เหน็ คณุ ค่าของเวลา
- วางแผนการด�ำเนนิ ชีวติ
- เชื่อถือในความสามารถของมนุษย์
- เชือ่ ถือในหลักเหตุผล
- ตระหนกั ในความมีศกั ดศ์ิ รีของผอู้ ื่น
- เชอ่ื ในวทิ ยาศาสตร์และเทคโนโลยี
- ยตุ ิธรรม
- มีความสามารถในการขยายขอบเขตความคดิ เหน็ คาดคะเนและเขา้ ใจบทบาทของผอู้ ่ืน
