Page 28 - การวางแผน การออกแบบ และการผลิตสื่อชุมชน
P. 28
12-18 การวางแผน การออกแบบและการผลิตสื่อชุมชน
ภรณี ตา่ งวิวัฒน์ (2558) ยงั ได้เสริมให้เห็นว่า ในกรณขี องกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ได้
มกี ารก�ำหนดยุทธศาสตร์ของกระทรวงฯ ที่เน้น การพัฒนาเกษรตรไทยเป็นเกษตรกรผชู้ าญฉลาด (smart
farmer) และส่งผลต่อการพัฒนาความรู้แก่นักส่งเสริมและพัฒนาการเกษตรของกระทรวงฯ ให้เป็น
เจา้ หนา้ ทที่ ฉ่ี ลาดเฉลยี ว (smart officer) และใหก้ ลายเปน็ เพอื่ นคคู่ ดิ ความรทู้ จ่ี ำ� เปน็ ตอ้ งมไี ดแ้ ก่ (1) ความ
รทู้ างวชิ าการ นโยบาย และการบรหิ ารจดั การงานหรอื โครงการ ทั้งเรอ่ื งการวิเคราะห์นโยบาย การจดั ท�ำ
แผนทางเลือกให้เกษตรกร การมีข้อมูลพื้นท่ี ชนิดและปริมาณผลผลิตของเกษตรกร (2) ความรู้ด้าน
เทคโนโลยี (3) ความรู้ด้านการส่งเสริมความเข้มแข็งให้เกษตรกร เช่น การท�ำให้เกิดการรวมตัวของ
เกษตรกร การบริหารจัดการด้านการผลิต และตลาด (4) ความรู้ที่ค�ำนึงถึงเกษตรสีเขียว การอนุรักษ์
สิ่งแวดลอ้ ม การเกษตรอย่างยัง่ ยืน
1.3 ความรู้เก่ียวกับชุมชน เป็นความรู้บริบทชุมชน อาจจ�ำแนกได้เป็นประวัติศาสตร์
ภูมิศาสตร์ ผู้คน การเมือง เศรษฐกิจ สงั คม วัฒนธรรม การสือ่ สารหรือสอื่ ในชมุ ชน และอาจขยายไปถึง
ความรู้เกี่ยวกับการอ่านบริบทหรือสถานการณ์ท่ีจะส่ือสาร เพื่อที่จะท�ำให้เมื่อจะส่ือสารก็ต้องตระหนักว่า
ก�ำลังสอื่ สารบนบรบิ ทใด ตัวอยา่ งเช่น หากชมุ ชนมีปญั หาด้านการเมือง มคี วามขัดแยง้ ในชุมชนอย่างสูง
จำ� เปน็ ตอ้ งระมดั ระวงั ในการสอ่ื สารทจี่ ะกระทบตอ่ ความขดั แยง้ หรอื ในทางกลบั กนั กค็ อื การใชก้ ารสอ่ื สาร
เพ่อื การจดั การแกไ้ ขปญั หาความขดั แยง้
2. ทักษะ ในทนี่ ห้ี มายถงึ ทกั ษะในการสอ่ื สาร โดยอาจพิจารณาตามความยากง่าย คือ ทักษะ
เบอื้ งต้น ระดับกลาง และทกั ษะในระดบั สงู ดังนี้
2.1 ทกั ษะเบอื้ งตน้ ไดแ้ ก่ ฟงั -พดู -อา่ น-เขยี น เปน็ ทกั ษะเบอื้ งตน้ สำ� หรบั การเปน็ นกั สอ่ื สาร
ซึ่งกต็ รงกับแนวคดิ ของไทย คือ สุ-จิ-ป-ุ ลิ หรือการรบั ฟงั การคดิ การถาม และการจด ซึง่ ถือเปน็ การ
ส่ือสารทั้งในส่วนขาเขา้ คือ การฟงั และคิด และการส่ือสารขาออก คือ การถามและการจดบันทกึ ทักษะนี้
จะทำ� ให้กลายเปน็ ผ้สู อื่ สารท่ีมปี ระสิทธภิ าพเพราะมีทั้งขอ้ มลู และการนำ� เสนอ หากขาดในสว่ นใดสว่ นหนึง่
จ�ำเป็นตอ้ งเสรมิ สมรรถนะเพอื่ ใหเ้ กดิ ความสมดลุ
2.2 ทักษะระดับกลาง เป็นทักษะการส่ือสารซึ่งจะเกี่ยวข้องกับการเร่ิมน�ำไปประยุกต์ใช้ใน
การส่ือสาร ในท่ีน้ีจ�ำแนกเป็นทักษะการเปิดรับส่ือ ทักษะการเลือกสาร ทักษะใช้ส่ือ ทักษะการวิเคราะห์
ผู้รบั สาร
(1) ทักษะการเปิดรับส่ือ จะม่งุ เน้นการเปดิ รบั การรบั ฟัง ซ่ึงกต็ อ่ เน่อื งมาจากทกั ษะ
เบ้ืองตน้ คอื การฟงั การอ่าน ซึง่ จะใหค้ วามส�ำคญั ตอ่ การเปิดรบั ขา่ วสาร แนวคิดนีส้ นใจวา่ หากมีการเปดิ
รับส่ือท่ีมากก็ย่อมจะน�ำไปสู่ความรู้ที่ดีได้ แต่ทั้งน้ี ก็ยังต้องผ่านการคิดวิเคราะห์อีกคร้ัง เพื่อชั่งนำ�้ หนัก
ขอ้ มูลวา่ จริงหรอื เทจ็
(2) ทักษะการเลือกสาร เป็นทักษะในการคัดเลือกเน้ือหาสาร เพ่ือจะน�ำไปสู่การน�ำ
เสนอหรอื การถา่ ยทอดขา่ วสาร หากสอื่ บคุ คลมที กั ษะในดา้ นนก้ี จ็ ะหมายถงึ ความสามารถในการเลอื กเนอื้ หา
และนำ� เสนอใหส้ อดคลอ้ งกบั คนในชมุ ชน เชน่ หากเปา้ หมายเปน็ กลมุ่ ชาวบา้ นกจ็ ะตอ้ งใชภ้ าษาทเ่ี รยี บงา่ ย
การน�ำเสนอด้วยภาพ นอกจากนั้น การเลือกสาร ยังหมายรวมถึงการผสมดัดแปลงสารให้เน้ือหาเป็นท่ี
เขา้ ใจไดง้ า่ ย กรณตี วั อยา่ งพระพยอม การคดั เลอื กสาร สามารถเทศนาเนอ้ื หาธรรมะโดยผสมเรอ่ื งราวของ
